Tạp chí Khoa học Thăng Long: Khoa học Ứng dụng

TRỞ NGẠI TRONG GIAO TIẾP VỚI NGƯỜI BỆNH CỦA SINH VIÊN ĐIỀU DƯỠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG NĂM 2025

2026-08-26T08:34:19+07:00

Mục tiêu: Mô tả một số trở ngại trong giao tiếp với người bệnh của sinh viên điều dưỡng Trường Đại học Thăng Long năm 2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Thiết kế nghiên cứu mô tả cắt ngang, tiến hành trên 122 sinh viên điều dưỡng Trường Đại học Thăng Long từ năm 2 đến năm 4 đã có kinh nghiệm thực tập tại bệnh viện. Dữ liệu được thu thập thông qua bộ công cụ gồm bảng hỏi tự điền, đánh giá ba nhóm trở ngại chính: nhận thức, cảm xúc và hành vi. Số liệu được xử lý bằng phần mềm SPSS 20.0, sử dụng các phép phân tích mô tả tần số và tỷ lệ. Kết quả: Các trở ngại được ghi nhận đồng thời trên cả ba phương diện. Nhận thức chiếm tỷ lệ cao nhất, nổi bật là thiếu hiểu biết về người bệnh (62,3%) và khó khăn trong khởi đầu, duy trì cuộc trò chuyện. Về cảm xúc, sinh viên thể hiện sự rụt rè (46,7%), thiếu tự tin (48,4%) và lo lắng khi tiếp xúc với người bệnh nặng. Ở khía cạnh hành vi, nhiều sinh viên gặp trở ngại trong việc giao tiếp tự nhiên (57,4%), diễn đạt chưa rõ ràng (55,8%) và xử lý tình huống chưa linh hoạt (63,9%). Kết luận: Sinh viên điều dưỡng gặp trở ngại trong giao tiếp với người bệnh không chỉ mang tính phổ biến mà còn biểu hiện theo cấu trúc ba chiều: nhận thức, cảm xúc và hành vi.

CHẤT LƯỢNG CUỘC SỐNG CỦA NGƯỜI BỆNH SAU PHẪU THUẬT UNG THƯ TUYẾN GIÁP ĐIỀU TRỊ NGOẠI TRÚ TẠI BỆNH VIỆN NỘI TIẾT TRUNG ƯƠNG NĂM 2026

2026-07-13T08:20:09+07:00

Mục tiêu:Mô tả chất lượng cuộc sống của người bệnh sau phẫu thuật ung thư tuyến giáp điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương năm 2026. Đối tượng và phương pháp: Sử dụng thiết kế mô tả cắt ngang 181 người bệnh điều trị ngoại trú sau phẫu thuật ung thư tuyến giáptại Bệnh viện Nội tiết Trung ương từ 01/2026-06/2026bằng bộ công cụ EORTC QLQ-C30 và THY-34. Kết quả: Đối tượng nghiên cứu chủ yếu là nữ giới (86,2%), tuổi trung bình 45,1 ± 10,9; đa số mắc ung thư tuyến giáp thể nhú giai đoạn I (97,8%). Theo thang đo EORTC QLQ-C30, các lĩnh vực chức năng đạt điểm tương đối cao (75,9 - 85,2 điểm), điểm sức khỏe tổng quát đạt 69,1 ± 14,1; các triệu chứng nổi bật là mệt mỏi (24,3 ± 18,3), rối loạn giấc ngủ (22,7 ± 25,0) và đau (18,1 ± 16,9). Theo thang đo EORTC QLQ THY-34, các lĩnh vực có điểm cao nhất là hỗ trợ xã hội (80,9 ± 23,7), tác động xã hội (56,0 ± 29,2), các triệu chứng đặc hiệu thường gặp nhất là khó chịu vùng cổ (26,3 ± 17,4), vấn đề về giọng nói (21,2 ± 18,6) và khó nuốt (18,3 ± 19,0). Kết luận: Người bệnh sau phẫu thuật ung thư tuyến giáp có CLCS chung tương đối tốt, song vẫn tồn tại các rối loạn thể chất, tâm lý và xã hội cần được hỗ trợ can thiệp toàn diện

NGHIÊN CỨU TỶ LỆ NHIỄM HUMAN PAPILLOMAVIRUS (HPV) VÀ CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở PHỤ NỮ MẮC HIV/AIDS THỰC HIỆN SÀNG LỌC UNG THƯ CỔ TỬ CUNG TẠI TRUNG TÂM Y TẾ KHU VỰC THUẬN AN NĂM 2025

2026-09-04T08:16:20+07:00

Mục tiêu: Xác định tỷ lệ nhiễm HPV và phân tích một số yếu tố liên quan ở phụ nữ mắc HIV/AIDS đang được quản lý, điều trị tại Trung tâm Y tế khu vực Thuận An năm 2025. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 145 phụ nữ mắc HIV/AIDS từ tháng 01 đến tháng 9 năm 2025. Thông tin được thu thập thông qua phỏng vấn, hồ sơ bệnh án và xét nghiệm HPV DNA. Kết quả: Tỷ lệ nhiễm Human Papillomavirus (HPV) ở phụ nữ mắc HIV/AIDS là 31,0%. Trong đó, HPV nguy cơ cao chiếm 19,3% và HPV nguy cơ thấp chiếm 11,7%. Nhiễm 1 type HPV gặp nhiều nhất (20,0%), nhiễm 2 type là 9,0% và nhiễm 3 type là 2,1%. Kết quả tế bào cổ tử cung chủ yếu bình chủ yếu bình thường (94,5%), tỷ lệ bất thường là 5,5%. Một số yếu tố liên quan có ý nghĩa thống kê với tình trạng nhiễm HPV gồm: Tuổi ≥ 50 làm tăng nguy cơ nhiễm HPV (OR = 2,875; p = 0,038). Độc thân/ly thân có nguy cơ nhiễm HPV cao hơn (OR = 2,667; p = 0,028). Có ≥ 2 bạn tình làm tăng nguy cơ nhiễm HPV (OR = 3,784; p = 0,002). Không sử dụng bao cao su làm tăng nguy cơ nhiễm HPV (OR = 5,263; p < 0,001). Tuân thủ điều trị ARV thấp/trung bình làm tăng nguy cơ nhiễm HPV rất cao (OR = 33,917; p < 0,001). Kết luận: Tỷ lệ nhiễm HPV ở phụ nữ mắc HIV/AIDS còn cao và liên quan đến tuân thủ điều trị và hành vi tình dục. Cần tăng cường lồng ghép sàng lọc và tiêm phòng HPV vào chương trình quản lý HIV, đồng thời nâng cao truyền thông và hỗ trợ tiếp cận dịch vụ y tế phù hợp.

THỰC TRẠNG ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CỦA NHÂN VIÊN Y TẾ KHỐI DỰ PHÒNG TẠI TRUNG TÂM Y TẾ THÀNH PHỐ THỦ DẦU MỘT, BÌNH DƯƠNG NĂM 2025 - 2026

2026-09-04T08:47:19+07:00

Mục tiêu: Mô tả thực trạng động lực làm việc của nhân viên y tế khối dự phòng tại Trung tâm Y tế thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương năm 2025 - 2026. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu cắt ngang được thực hiện từ tháng 3/2025 đến tháng 4/2026 trên 177 NVYT khối dự phòng đang công tác tại Trung tâm Y tế và 12 Trạm Y tế phường của thành phố Thủ Dầu Một. Kết quả: Điểm trung bình ĐLLV chung dao động từ 3.53 đến 4.15; trong đó cao nhất là “Có động lực để làm việc chăm chỉ” (3.67 ± 0.801). Nhóm yếu tố giá trị công việc và khả năng bản thân đạt từ 3.66 đến 3.67điểm; cao nhất là “Đánh giá cao giá trị công việc tại TTYT”(3.66 ± 0.731. Nhóm cam kết tổ chức dao động từ 3.51 đến 3.66; cao nhất là “Tự hào về tổ chức”(3,66 ± 0,731. Nhóm tận tâm đạt mức cao (3.48 - 3.82), đặc biệt “Khả năng tự giác và tận tâm trong công việc” đạt ”(3.82 ± 0.813). Mức độ tuân thủ giờ giấc tốt với điểm “Đảm bảo tuân thủ thời gian làm việc” đạt 3.82 ± 0.87. Tuy nhiên, một số yếu tố ở mức trung bình như động cơ tài chính (2.48 ± 0.96) và sự tương đồng giá trị cá nhân - tổ chức (3.53 ± 0.805). Kết luận: Động lực làm việc của NVYT khối dự phòng tại Trung tâm Y tế thành phố Thủ Dầu Một ở mức khá, nổi bật ở yếu tố tận tâm, nhận thức giá trị công việc và tính kỷ luật. Tuy nhiên, vẫn cần cải thiện các chính sách đãi ngộ, tăng cường sự đồng thuận giữa giá trị cá nhân và tổ chức, và quan tâm đến sức khỏe nghề nghiệp nhằm duy trì và nâng cao động lực làm việc lâu dài cho đội ngũ y tế dự phòng.

SỰ GẮN KẾT CỦA NHÂN VIÊN Y TẾ VỚI BỆNH VIỆN ĐA KHOA BÌNH DƯƠNG NĂM 2025

2026-09-04T08:44:06+07:00

Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá mức độ gắn kết của nhân viên y tế với Bệnh viện Đa khoa Bình Dương năm 2025. Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang mô tả được thực hiện từ tháng 10/2024 đến tháng 3/2025 trên 299 nhân viên y tế đang công tác tại bệnh viện. Kết quả: Tỷ lệ gắn kết chung của nhân viên y tế với bệnh viện đạt 65,9%. Điểm trung bình các yếu tố gắn kết dao động từ 3,96 đến 4,11 điểm. Trong đó, yếu tố “sự nỗ lực cố gắng” có điểm trung bình cao nhất (4,11 ± 0,66), tiếp theo là “lòng trung thành” (4,0 ± 0,72) và “niềm tự hào” (3,96 ± 0,75). Kết quả cho thấy phần lớn nhân viên sẵn sàng nỗ lực vì tổ chức, có mong muốn gắn bó lâu dài và cảm thấy tự hào khi là thành viên của bệnh viện. Kết luận: Mức độ gắn kết của nhân viên y tế tại Bệnh viện Đa khoa Bình Dương năm 2025 ở mức khá, tuy nhiên vẫn còn dư địa để nâng cao, đặc biệt ở khía cạnh niềm tự hào và cam kết gắn bó lâu dài. Kết quả nghiên cứu là cơ sở quan trọng để bệnh viện xây dựng các chính sách phù hợp nhằm tăng cường động lực làm việc và phát triển nguồn nhân lực bền vững.

CHI PHÍ TRỰC TIẾP CỦA NGƯỜI BỆNH GLÔCÔM ĐANG THEO DÕI TẠI PHÒNG KHÁM DIXPANSE KHOA GLÔCÔM BỆNH VIỆN MẮT TRUNG ƯƠNG NĂM 2026

2026-09-19T16:25:02+07:00

Bệnh viện Mắt Trung ương là cơ sở chuyên khoa đầu ngành, tiếp nhận nhiều người bệnh Glôcôm cần điều trị và theo dõi lâu dài. Nghiên cứu nhằm mô tả chi phí trực tiếp của người bệnh Glôcôm đang theo dõi phòng khám Dixpanse khoa Glôcôm Bệnh viện Mắt trung ương năm 2026. Nghiên cứu mô tả cắt ngang, kết hợp hồi cứu dữ liệu bệnh viện về chi phí trực tiếp y tế và phát vấn bằng bộ câu hỏi bán cấu trúc về chi phí trực tiếp ngoài y tế của 312 người bệnh. Kết qủa nghiên cứu chỉ ra tổng chi phí trực tiếp trung bình của lần điều trị nội trú và ngoại trú gần nhất lần lượt là 4.581.799,18 và 2.588.581,33 VNĐ/người bệnh. Giường bệnh chiếm tỷ trọng lớn nhất trong chi phí trực tiếp y tế nội trú (35,20%), trong khi thuốc chiếm ưu thế ở ngoại trú (71,78%). Bảo hiểm y tế chi trả 84,41% chi phí trực tiếp y tế nội trú nhưng chỉ 11,23% ở điều trị ngoại trú. Đi lại chiếm 74,98% chi phí trực tiếp ngoài y tế ngoại trú.

SỰ THOÁT LY CHỮ HÁN, HÁN VĂN VÀ CẤU TRÚC TRUNG TÂM - NGOẠI VI CỦA ĐÔNG Á - TRỌNG TÂM LÀ CHỮ KANA CỦA NHẬT BẢN, HANGUL CỦA HÀN QUỐC VÀ CHỮ NÔM CỦA VIỆT NAM

2026-08-11T16:46:39+07:00

Có lẽ không cần phải nói, Đông Á đã phát triền dựa trên văn hóa chữ Hán và Hán văn của Trung Quốc. Tuy nhiên, các quốc gia xung quanh khu vực văn hóa chữ Hán - Hán văn như Nhật Bản, Triều Tiên và Việt Nam đã thoát ly khỏi chữ Hán, Hán văn để từ đó xây dựng một nền văn hóa ngôn ngữ độc đáo cho mình. Đó chính là chữ Kana của Nhật Bản, chữ Hangul của Hàn Quốc và chữ Nôm của Việt Nam. Đáng chú ý trong quá trình thoát ly đó có sự năng động rất lớn của phụ nữ để hình thành nên nền văn hóa độc đáo của mỗi dân tộc. Trong bài viết này, tôi muốn đề câp đến các cơ sở chung của những phát triển này và một số bài luận dựa trên tài liệu từ mỗi quốc gia.

VẤN ĐỀ DUNG HỢP TAM GIÁO TRONG NHẬT BẢN LINH DỊ KÝ (NIHONREIKI) VÀ LĨNH NAM CHÍCH QUÁI

2026-07-20T09:26:20+07:00

Dung hợp tam giáo được hiểu là sự liên kết, phối hợp của ba hệ thống tư tưởng khác nhau nhằm đáp ứng những nhu cầu chính trị và văn hóa trong một hoàn cảnh xã hội cụ thể. Đây là hiện tượng phổ biến, hiện tồn, và bao trùm hệ tư tưởng thời kỳ cổ - trung đại ở các quốc gia đồng văn tại khu vực Đông Á. Ở Việt Nam, dung hợp tam giáo đề cập đến sự hòa đồng giữa ba hệ tư tưởng Nho, Phật và Đạo; trong khi ở Nhật Bản, dung hợp tam giáo thường chỉ sự hòa hợp giữa Phật giáo, Nho giáo và Thần đạo. Hiện tượng này được thể hiện rõ nét trong các tác phẩm như Nhật Bản linh dị ký (Nihonreiki) và Lĩnh Nam chích quái. Nghiên cứu vấn đề tam giáo không chỉ khẳng định khả năng “cầu đồng tồn dị” - tức sự hòa đồng, hỗ trợ và bổ sung lẫn nhau giữa các hệ thống tôn giáo - mà còn góp phần làm rõ thế giới quan và nhân sinh quan phổ quát của con người trong văn học thuyết thoại Đông Á.

GIẢI CẤU TRÚC DIỄN NGÔN KÌ ẢO TRONG LĨNH NAM CHÍCH QUÁI VÀ NHẬT BẢN LINH DỊ KÍ

2026-08-05T02:33:27+07:00

Bài viết tập trung phân tích và giải cấu trúc diễn ngôn kì ảo trong hai tập truyện Lĩnh Nam chích quái (Việt Nam) và Nhật Bản linh dị kí - Nihon Ryōiki (Nhật Bản). Bài viết sử dụng phương pháp so sánh, phương pháp phân tích diễn ngôn (dựa trên lí thuyết của Michel Foucault) và phương pháp đọc gần (với tinh thần giải cấu trúc của Jacques Derrida). Kết quả cho thấy quá trình văn bản hóa truyện kể dân gian trong hai tác phẩm chính là quá trình kiến tạo diễn ngôn. Diễn ngôn kì ảo phải trải qua các “bộ lọc” của tri thức, quyền lực: chỉ những yếu tố kì ảo phù hợp với hệ tư tưởng trung đại (Phật giáo, nhân quả ở Nhật Bản, và Nho giáo ở Việt Nam) mới được giữ lại và hợp thức hóa. Tuy nhiên, khi phân tích sâu ở tầng văn bản, cặp đối lập nhị phân thiêng/tục cho thấy cái trung tâm không hề ổn định, mà luôn vận động, đảo chiều. Trong Nhật Bản linh dị kí, cái thiêng bị lệ thuộc vào hành vi tục; trong Lĩnh Nam chích quái, cái tục bị đảo chiều bởi sự can thiệp của cái thiêng. Từ đó, bài viết mong muốn góp phần mở ra những khả năng diễn giải của diễn ngôn kì ảo trong bối cảnh văn hóa Đông Á.

LIÊN VĂN BẢN VÀ TIẾP NHẬN: DẤU VẾT “SƯU THẦN KÝ” TRONG “CÔNG DƯ TIỆP KÝ” VÀ SỰ TIẾP BIẾN THUYẾT THOẠI TRUNG QUỐC TRONG VĂN HỌC VIỆT NAM

2026-08-07T02:58:06+07:00

Trong lịch sử văn học Đông Á, sự lưu thông và chuyển hóa motif giữa các bộ thuyết thoại là hiện tượng phổ biến, phản ánh quá trình giao lưu văn hóa khu vực. Bài tham luận tập trung khảo sát mối quan hệ liên văn bản giữa “Sưu thần ký” (搜神記) của Can Bảo (Trung Quốc, thế kỷ IV) và “Công dư tiệp ký” của Vũ Phương Đề (Việt Nam, thế kỷ XVIII). Trên cơ sở đối chiếu một số truyện có cốt truyện, nhân vật, hoặc chi tiết tương đồng, nghiên cứu chỉ ra các dấu vết từ truyền thống thuyết thoại Trung Hoa in đậm trong “Công dư tiệp ký”, đồng thời nhận diện các phương thức tiếp biến của Vũ Phương Đề: thay đổi bối cảnh địa lý, gắn kết với lịch sử và tín ngưỡng bản địa, điều chỉnh ý nghĩa đạo đức phù hợp tâm thức người Việt. Bài viết vận dụng lý thuyết liên văn bản và tiếp nhận để lý giải cơ chế tiếp biến. Kết quả nghiên cứu góp phần làm sáng tỏ sự tiếp nhận và sự tái tạo năng động của thuyết thoại Việt Nam trong dòng chảy thuyết thoại Đông Á, sự tương tác giữa các văn bản và quá trình sáng tạo ra những tác phẩm mới trên nền tảng văn hóa có sẵn.

NGHIÊN CỨU VỀ NHÂN VẬT PHỤ NỮ TRONG SƯU THẦN KÝ CỦA CÁC HỌC GIẢ TRUNG QUỐC

2026-10-27T06:34:39+07:00

Sưu thần ký là tác phẩm có vị trí quan trọng trong lịch sử văn học Trung Quốc. Những nghiên cứu về Sưu thần ký tại Trung Quốc rất phong phú và đa dạng, trong đó, nghiên cứu về nhân vật phụ nữ trong tác phẩm này chiếm số lượng không nhỏ. Bài viết này sử dụng phương pháp tổng quan tích hợp để nghiên cứu tổng quan về các bài viết của học giả Trung Quốc về nhân vật phụ nữ trong Sưu thần ký. Kết quả cho thấy, các học giả Trung Quốc đã cắt nghĩa hình tượng nhân vật nữ trong Sưu thần ký từ nhiều góc độ khác nhau. Tuy nhiên, khoảng trống nghiên cứu chính là việc so sánh nhân vật nữ trong Sưu thần ký với nhân vật nữ trong các tác phẩm văn học chí quái của Việt Nam và các quốc gia Đông Á khác để thấy sự tương đồng và khác biệt giữa các tác phẩm và truyền thống văn hoá, văn học mỗi quốc gia. Đây là gợi mở quan trọng cho các nghiên cứu của học giả Trung Quốc và khu vực trong tương lai.

LIÊN KẾT ĐIỆN ẢNH - DU LỊCH TẠI CÁC QUỐC GIA CHÂU Á: PHÂN TÍCH SO SÁNH THEO KHUNG LÝ THUYẾT S-O-R VÀ GỢI Ý CHÍNH SÁCH CHO VIỆT NAM

2026-08-04T10:33:12+07:00

Nghiên cứu vận dụng khung lý thuyết S-O-R và mô hình ba trụ cột hấp dẫn của Macionis để phân tích mối liên hệ giữa điện ảnh và du lịch. Dữ liệu số (2013 - 2020) được phân tích định tính qua quy trình mã hóa Strauss-Corbin. Thực tiễn tại Hàn Quốc, Trung Quốc và Nhật Bản được đối chiếu với Việt Nam nhằm đánh giá quá trình chuyển đổi từ kích thích thị giác sang hành vi du lịch. Kết quả chỉ ra các cơ chế tác động đặc thù gồm lan tỏa lối sống (Hàn Quốc), thương mại hóa phim trường (Trung Quốc), và du lịch hành hương theo bối cảnh (Nhật Bản). Đối chiếu thực tiễn Việt Nam (qua phim "Mắt Biếc" và "Kong: Skull Island"), nghiên cứu chỉ ra hạn chế của việc khai thác tự phát, gây mâu thuẫn giữa lợi ích kinh tế ngắn hạn và bảo tồn di sản. Từ đó, bài viết đề xuất khung chiến lược sáu trụ cột đến năm 2030, tập trung vào đồng quản lý di sản, định vị bản sắc địa phương và số hóa dữ liệu nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh du lịch quốc gia.

DIỄN NGÔN TÍNH DỤC VÀ SỰ KIẾN TẠO “CÁI ĐIÊN” TRONG THOẠT KỲ THỦY CỦA NGUYỄN BÌNH PHƯƠNG

2026-08-06T02:18:04+07:00

Bài viết khảo sát cách Thoạt kỳ thủy của Nguyễn Bình Phương tổ chức những phát ngôn, cái nhìn và thực hành liên quan đến thân thể, dục vọng và sự định danh cái “điên”. Thay vì xem tính dục là một vấn đề bản năng có sẵn trong nhân vật, nghiên cứu tiếp cận nó như một trường diễn ngôn: thân thể trở thành đối tượng bị gọi tên, bị nhìn, bị kể lại và bị gắn với các chuẩn mực về giới, hôn nhân, trinh tiết và sinh sản. Nghiên cứu tiếp cận Thoạt kỳ thủy từ việc đọc gần theo ba lớp: quan hệ phát ngôn - quyền lực; hình thức trình hiện ý thức; và sự lặp lại, dịch chuyển của các hình ảnh trăng, mắt, dao, yết hầu, lửa, máu. Kết quả cho thấy: thứ nhất, tri thức cộng đồng về tính dục được sản sinh qua lời đồn, lời trêu chọc, cái nhìn lén và những phán đoán gắn cơ thể nữ với trật tự hôn nhân; thứ hai, trong thế giới cảm giác phân mảnh của Tính, ham muốn không tạo thành một cốt truyện tình ái ổn định mà liên tục trượt sang từ vựng sát sinh và ký ức bạo lực; thứ ba, kết cấu đa tầng, sự chuyển dịch điểm nhìn và phần “phụ chú” vừa tái sử dụng các nhãn gọi kỳ thị, vừa làm bất ổn quyền xác định ai là “bình thường”. Bài viết đồng thời phân biệt quan hệ quyền lực vi mô với mô hình toàn cảnh, quyền lực sinh học và quyền lực mục tử, qua đó tránh biến khái niệm Foucault thành nhãn dán cho mọi chi tiết. Nghiên cứu là một nỗ lực nối phân tích diễn ngôn với phân tích tự sự để chỉ ra rằng “cái điên” trong tiểu thuyết không phải bản chất đồng nhất của một chủ thể, mà là kết quả luôn dang dở của định danh xã hội, kinh nghiệm bạo lực và thao tác nghệ thuật.